اصول غير تنزيلى اصول غير تنزيلى همانند اصل برائت ، اصل تخيير و . . . « 1 » اصول عقليه اصولى است كه حاكم برآن عقل است و اين اصول متضمن جعل حكم ظاهرى از سوى شارع نيست مثل اصالة الاحتياط عقلى كه اجمالا مىدانيم احد الامرين واجب و يا حرام است ولى تفصيلا نمىدانيم كدام است ؟ اينجا مىگويد احتياط كن و در اولى هر دو را اتيان كن و در دومى هر دو را ترك كن . اصول شرعيه عبارتند از اصولى كه حاكم برآن شارع مقدس باشد چون شرع حكم نموده پس متضمن حكم ظاهرى شرعى است مثل استصحاب كه شارع فرموده : « لا تنقض اليقين بالشك بل انقضه بيقين آخر » پس اگر شك در بقاى وجوب دارى ، استصحاب كن بقاى وجوب را و مثل اصل برائت شرعى كه نمىدانى استعمال دخانيات در اسلام حرام است يا نه ، شارع فرموده : « رفع عن امتى ما لا يعلمون » . اصول لفظيهء شرعيه اصولى كه شارع در خطابات خود ، برطبق آنها مشى كرده كه همان اصول عقلائيه است و امر جديدى نيست .

--> ( 1 ) . به مبحث اصل محرز رجوع شود .